ไทยถาม จีนตอบ : ทำไมสื่อทางการจีนได้รับอนุญาตให้มี Facebook?

ผู้แทนสื่อมวลชนไทยรวมทั้งจีนร่วมสัมมนากัน ณ ที่ทำงาน China International Publishing Group ที่กรุงปักกิ่ง

เมื่อเอ๋ยถึงเมืองจีน คนประเทศไทยหลายท่านบางครั้งอาจจะยังติดภาพจีนจากยุคสงครามเย็น เมื่อ 30-40 ปีกลาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งใครกันแน่ที่เคยเดินทางไปเยี่ยมจีนในตอนนั้น บางครั้งก็อาจจะยังจำภาพความอดอยากด้านในการปกครองของระบอบคอมมิวนิสต์อย่างติดตา

แม้กระนั้นเมืองจีนปัจจุบัน เปลี่ยนไปอย่างเกือบจะจำไม่ได้ จากที่ชาวจีนขี่จักรยานกันเต็มเมือง (เนื่องจากขาดเงินซื้อรถยนต์) ปัจจุบันนี้มหานครอย่างกรุงปักกิ่งแล้วก็เซี่ยงไฮ้ เต็มไปด้วยรถยนต์ กระทั่งรถติดคือเรื่องธรรดา (ฮา) ส่วนรถจักรยานนั้น ก็ยังมีคนปั่นกันอยู่ แม้กระนั้นรถจักรยานจีนยุคใหม่ มาพร้อมระบบ QR Code ใครกันแน่ต้องการขี่ ก็สแกนผ่านมือถือเอาเลย แล้วเก็บเงินตามระยะทาง

นี่เป็นเพียงแค่แบบอย่างเดียวของการเปลี่ยนแปลงอย่างก้าวกระโจนของจีน แล้วก็ในเดือนเดือนตุลาคมก่อนหน้าที่ผ่านมา China Report ASEAN ซึ่งเป็นสำนักข่าวเกี่ยวกับจีน ประจำภูมิภาคอาเซียน ได้จัดงานกิจกรรมพาแผนกสื่อมวลชนไทย เดินทางไปยังกรุงปักกิ่งเพื่อเรียนรู้ศึกษางานหน่วยงานต่างๆของเมืองจีนในขณะนี้ เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจรวมทั้งกระชับความเกี่ยวข้องระหว่างสองประเทศ

โดยในกิจกรรมนี้ แผนกผู้จัดงานได้พาสื่อมวลชนไทยไปเยี่ยมดูสำนักข่าวในประเทศจีนด้วย จะได้เห็นมากับตากันว่า สื่อจีนดำเนินการยังไง ผิดแผกแตกต่างกับสื่อไทยตรงไหนบ้าง?

สื่อจีนที่พวกเราไปเยี่ยมดูเป็น สำนักงานใหญ่ของ China International Publishing Group (CIPG) ซึ่งเป็นเยี่ยมในสื่ออันดับหนึ่งของจีน ตอนนี้ CIPG มีที่ทำการอยู่ใน 12 ประเทศทั่วทั้งโลก รวมทั้งอเมริกา สหราชอาณาจักร แล้วก็รัสเซีย มีนิตยสาร 30 หัว ตัวอย่างเช่น Beijing Review, China Today รวมทั้ง China Report ซึ่งเป็นแม่งานของการเยี่ยมเยือนคราวนี้

นอกจากนั้น ยังมีเว็บในสังกัดกว่า 30 ที่ ที่เลื่องลือที่สุดเป็น www.china.org.cn

รวมทั้งที่สำคัญ สื่อในเครือ CIPG มีเพจบน Facebook ด้วย!

 เพจ China Today

เพจ China Report ASEAN

เพจ China Report ASEAN ภาคภาษาไทย

มาถึงที่ตรงนี้ แผนกนักข่าวไทยสนเท่ห์ใจกันมากมาย เนื่องจากอย่างที่รู้กัน รัฐบาลจีนบล็อกไม่ให้ Facebook แล้วก็เครือข่ายสังคมอื่นๆอย่าง Twitter หรือ Google ใช้งานได้ในประเทศจีน เนื่องด้วยเกรงว่าบางทีก็อาจจะเป็นวิถีทางเผยแพร่ข่าวที่กระทบต่อความมั่นคงยั่งยืน

แม้กระนั้นสื่อของทางการจีน กลับใช้ Facebook เสียเอง อย่างนี้จะเข้าข่ายกระทำผิดไหม?

คุณ Zhao Jun บรรณาธิการใหญ่ของ China Report ชี้แจงว่า สื่อในเครือ CIPG ได้รับอนุญาตให้ใช้เว็บ Facebook ได้ โดยเข้าผ่านโครงข่ายซึ่งสามารถลอดผ่านระบบเซนเซอร์ของทางการจีน หรือที่เรียกว่า VPN

แมกกาซีน China Report ASEAN

ดังนี้ก็เพื่อเผยแพร่ข่าวเกี่ยวกับจีน ให้ชาวโลกได้รับทราบ ผ่านข่องทางที่คนส่วนมากในโลกใช้

บรรณาธิการ Zhao พูดว่า ตนรู้สึกว่า การใช้ VPN มิได้ไม่ถูกเสมอ แต่ว่าขึ้นกับว่า ใช้ทำอะไรมากยิ่งกว่า ข่าวสารที่พูดว่าทางการจีนจับตัวผู้เปิดบริการ VPN อาจเป็นเพราะเนื่องจากเขาเหล่านั้นใช้ VPN ทำสิ่งที่ไม่ถูก

“ถ้าเกิดใช้ VPN สำหรับเพื่อการเผยแพร่สิ่งที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย ไม่ถูกแน่ๆ แต่ว่าพวกเรามิได้ทำแบบนั้น” Zhao กล่าวผ่านล่าม

บรรณาธิการท่านนี้ ยังกล่าวเพิ่มเติมอีกเพราะ ชาวไทยบางบุคคลบางทีก็อาจจะมองดูจีนในแง่ลบ เนื่องจากว่าเป็นการมองผ่านมุมมองด้านนอก ก็เลยต้องการให้คนประเทศไทยทดลองติดตามข่าวผ่าน China Report เพื่อจะได้รู้เรื่องเมืองจีนมากขึ้นเรื่อยๆ

Zhao Jun บรรณาธิการ China Report (ขวา)

จากแนวทางดังที่กล่าวผ่านมาแล้ว มองเห็นได้ว่า ทางการจีนมิได้ขัดขวางเทคโนโลยีในด้านข่าวสารอย่างสิ้นเชิง แม้กระนั้นยังอนุญาตให้สื่อในสังกัดของตนเอง เข้าถึงเทคโนโลยีอย่าง Facebook ได้ เพราะสารภาพว่า Facebook ยังเป็นวิถีทางการรับข่าวสำคัญของโลก

พูดได้ว่า ได้แก่การใช้เทคโนโลยีอย่างสอดคล้องกับความปรารถนาของเมือง ที่ย้ำเผยแพร่ส่งข่าวสารเชิงบวกเกี่ยวกับจีนมีชื่อเสียงไปทั่วทั้งโลก แม้กระนั้นยังไม่ยินยอมส่งข่าวสารแง่ลบเข้าถึงพสกนิกรในประเทศอย่างเสรี

ในตอนนี้ สื่อทั้งหมดทั้งปวงของจีน ยังควบคุมโดยเมือง ไม่มีสื่อเอกชนแบบในประเทศไทย เพราะฉะนั้น หลักการทำงานของสื่อก็เลยเดินไปแนวทางเดียวกันกับเมืองด้วย

บรรยากาศด้านในสำนักข่าว CIPG

ได้แก่ที่ข้าราชการสื่อจีน ชี้แจงว่า เวลาเขารายงานข่าวสารใด เขาจะต้องพิจารณาเหตุว่า ข่าวสารต่างๆจะทำให้เกิดผลเสียต่อประเทศ หรือกระทบต่อความเชื่อมโยงระหว่างชาติอย่างไรบ้าง

เอาง่ายๆก็คือ จะต้องมีการเซนเซอร์ตนเอง (self-censor) ในระดับหนึ่ง หลบหลีกการเสนอข่าวสารที่บางครั้งอาจจะก่อความวุ่นวายวุ่นวาย ฯลฯ ในตอนที่สื่อในหลายประเทศ รวมทั้งไทย เห็นว่าสื่อมีบทบาทรายงานอย่างไม่อ้อมค้อม เป็นเอกเทศจากเมือง

นี่เป็นความไม่เหมือนสำคัญระหว่างสื่อจีนกับสื่อไทย ซึ่งอาจไม่เปลี่ยนแปลงเร็วๆนี้แน่ๆ

เขียนโดย ธีรนัย จารุวัสตร์

 

คอลัมน์ “ไทยถาม จีนตอบ” มีเป้าหมายพรีเซ็นท์ข่าวแล้วก็เรื่องน่าดึงดูดเกี่ยวกับเมืองจีน โดยนักอ่านสามารถส่งปริศนาที่อยากทราบเกี่ยวกับจีนมาให้นักเขียนพอดี พอดีอีเมลล์ teeranai@khaosodenglish.com หรือส่งข้อความข้างหลังไมค์มายังเพจ Facebook ของข่าวด่วน

 

Related posts